Bitki Koruma Bülteni, Cilt 35, Sayı 1-2 (1995)

Antalya ili zeytinliklerindeki zararlılara karşı biyolojik mücadele olanaklarının araştırılması.

A. Yayla, M. Kelten, T. Davarcı, A. Salman

Özet


Antalya ili zeytinliklerinde 1986-1993 yıllarında yapılan çalışmalarda zararlı ve yararlıların popülasyon dalgalanmaları darbe, knock-down ve gözlem metotlarıyla, Zeytin güvesi, Filizkıran, Zeytin sineği ve Zeytin karakoşnili’nin yoğunlukları sürvey, bunların parazitoid ve parazitlenme oranları kültüre alma metoduyla tespit edilerek doğal düşmanların zeytinliklerde faaliyette bulunma zamanları tespit edilmeye çalışılmıştır. Zeytinliklerde 34 tür  zeytin zararlısı ile bunların parazitoid, predatör ve entomopatojeni olarak 65 tür doğal düşmanının bulunduğu, bazılarının popülasyonlarının ve etkinliklerinin yüksek olduğu tespit edilmişitir. Zeytin güvesi parazitoidleri Ageniaspis fuscicollis Dalm., Elasmus albipennis Thoms, E.flabellatus, Bracon variegator Spinole, Chelonella depressa Thoms, Phanerotoma sp., Chelomus oculator Panz, C.cingulipes, Phanerotomella kerteszii Szepl. ve Pediobius sp.; Zeytin pamuklubiti parazitoidi  Psyllaephagus euphyllurae Silv. ve predatörleri Anthocoris nemoralis Fabr., A.minki, Deraeocoris delagrangei Put., Heterotoma dalmatinum Wgn., Campyloneura virgula H.S., Myrmecoris gracilis(T.Sahlb.), Mimocoris coarctatus (Ms.et Rey) ve Orius niger (Wollf.); Zeytin sineği paraziodleri Eupelmus urozonus Dalm., Crytoptyx dacicida Masi. ve Opius concolor Szepl.; Zeytin karakoşnili parazitoidleri Scutellista cyanea Motsch., Metaphycus sp. ve predatörleri Chilocorus bipustulatus L. ve Scymnus spp.; Çamuratan parazitoid-leri Telenomus spp.; Filizkıran parazitoidleri Cheiropachus quadrum F., Metacolus unifasciatus Först., Rhaphitelus maculatus Walk., Eurytoma morio Boh., Dendrosotinus ferrigineus Marsh. ve Ecphylus sp. ve predatörleri Nemosoma elongatum L., Denops albofasciatus (Charp.), Opilo taeniatus Kol., C.virgula ve M.gracilis; Zeytin yaprak ursineği parazitoidleri Mesopolobus mediterraneus (Mayr.) ve Platygaster sp.; Zeytin pamuklu koşnili ve Zeytin yeleli pamuklukoşnili parazitoidi Microterys masii Silv.; Zeytin yeleli pamuklukoşnili entomopatojeni Beauveria bassiana (Balsamo)Vuill.; Ağaç sarı kurdu parazitoidi Elachertus  sp.; Apate monachus F. parazitoidi Exochus sp. ve predatörleri D.albofasciatus ve O.taeniatus; Zeytin beyazsineği parazitoidi Aphytis sp.,; Zeytin tripsi predatörü A.nemoralis; Çiçek sap sokanı predatörü Asilus sp.; Zeytin koşnili ve Zeytin virgül koşnili predatörleri Cybocephalus fodori E.-Y., Pharoscymnus pharoides Mars., C.bipustulatus ve Scymnus spp.; genel predatörler olarak da Chrysoperla carnea (Steph.), Anisochrysa genei Ramb., A.zelleri, A.prasina, Suarius nanus Mclachlan, Conwentzia hageni Banks, Nagusta goedeli (Klt.), Raphidia ressli Asp. et Asp. ve Mantis religiosa L. tespit edilmiştir. Zeytinliklerde doğal düşmanlar en yoğun ve yaygın olarak Nisan ayının ikinci yarısı ile Haziran ayının ilk yarısı arasında bulunduklarından doğal dengenin  muhafaza ve devamı için kimyasal mücadelenin daha önce veya sonraya alınması yararlı olacaktır. Zeytinliklerde mücadeleye hedef zararlının doğal düşmanlarının yoğunluklarının önemli sayılabilecek düzeylerde olması halinde Zeytin güvesi, Zeytin pamuklubiti ve Zeytin karakoşnili’nin doğal düşmanlarının Nisan, Mayıs ve Haziran aylarında faaliyette olduklarından zeytinlikte doğal düşmanlarının yoğun olarak yer almaları halinde bu dönemde kimyasal mücadeleye başvurulmayarak korunmalarında yarar olacaktır. Zeytin sineği parazitoidlerinin zeytinliklerde faaliyette bulunmaları halinde yoğun olarak faaliyette oldukları Temmuz ayının sonu ile Eylül ayının ilk yarısı arasında korunmaları için kimyasal mücadelenin geciktirilerek uygulanması yarar sağlayacaktır.

Tam Metin: PDF