Bitki Koruma Bülteni, Cilt 52, Sayı 1 (2012)

Bazı incir çeşitlerinin Rosellinia kök çürüklüğü etmeni Rosellinia necatrix Prill.’e duyarlılık düzeylerinin saptanması

Eşref TUTMUŞ, Özlem DOĞAN, Mesut ÖZEN, Nilgün TAN, Berrin ŞAHİN, Birgül ERTAN

Özet


Türkiye, incir üretimi ve dış satımı yönünden dünya ülkeleri arasında ilk sırada bulunmaktadır. İncir yetiştiriciliğimizin en önemli sorunlarından bir tanesi de “Kök Uyuzu” olarak bilinen Rosellinia Kök Çürüklüğü (Rosellinia necatrix Prill.) hastalığıdır. Bu hastalık, incir ağaçlarını kurutarak önemli bir ekonomik kayba neden olmaktadır. Hastalık toprak işleme, sulama suyu, yağmur suları vb. nedenlerle arazi içinde taşınarak bahçenin tamamında görülebilmektedir. R. necatrix’e karşı bahçe koşullarında etkili bir ilaç mevcut değildir ve kültürel önlemler sadece hastalığın ilerlemesini yavaşlatmaktadır. Bu nedenle bu çalışmada “Rosellinia kök çürüklüğü hastalığı”na karşı Erbeyli İncir Araştırma Enstitüsü Arazi Gen Bankasında bulunan bazı incir çeşitlerinin duyarlılık düzeylerinin araştırılması ve hastalığa tolerant çeşitlerin saptanması amaçlanmıştır.
Çalışmada, 5 erkek incir çeşidi ile 10 dişi incir çeşidi olmak üzere toplam 15 incir çeşidi kullanılmıştır. İncir plantasyonlarından izole edilen R. necatrix izolatının virülensliği testlenmiş ve bu izolat, incir çeşitlerinininokulasyonunda kullanılmıştır.
Toprağainokulasyon işleminde R. necatrix kültürü steril buğday tohumları üzerinde geliştirilmiştir. 14 gün yaşlı kültürler, bir yaşında olan incir fidanlarının kök ve kök boğazı çevresine karıştırılmıştır. Uygulamadan yaklaşık bir ay sonra yapılan gözlemlerde R. necatrix uygulanmış saksılardaki incir fidanlarının çoğunun, yaklaşık iki ay sonraki gözlemlerde ise hepsinin ölmüş olduğu görülmüştür. Kontrol fidanlarında ise hiç ölüm görülmemiştir. Ölmüş bitkilerden yapılan reizolasyonda Rosellinia necatrix yeniden izole edilmiştir.
Sonuç olarak, denemeye alınan çeşitlerin hepsinin hastalığa duyarlı olduğu, testlenen çeşitler arasında dayanıklı veya tolerant bir çeşide rastlanılmadığı tespit edilmiştir.

Tam Metin: PDF